This is Delphi, A free premium blogger theme for you.

Thứ Bảy, 12 tháng 3, 2016

 

Thiếu máu là bi kịch giảm số lượng hồng cầu, huyết sắc tố xuống dưới mức bình thường so với người khỏe mạnh cùng tuổi và cùng giới. Ở người Việt Nam trưởng thành, số lượng bình thường của hồng cầu là: 3,87 – 4,91 x 1012/l ở nữ và 4,18 – 5,42 x 1012/l ở nam giới.

Nguyên nhân

Có nhiều nguyên nhân gây thiếu máu nhưng có 3 nguyên nhân chính là:

- Sự phá hủy quá mức của tế bào hồng cầu.

- Mất máu.

- Sựsản xuất không đủ tế bào hồng cầu.

Ngoài ra còn có các nguyên nhân khác như rối loạn di truyền, dinh dưỡng (thiếu sắt, thiếu vitamin), bệnh truyền nhiễm, một vài dạng ung thư hay dược phẩm, độc chất.

Thiếu máu cấp tính thường do chấn thương, phẫu thuật, được giải quyết bằng truyền máu. Thiếu máu mạn tính có kinh nghiệm do tủy xương hoạt động kém, các bộ phân các bộ phân cơ thể bị thiếu hụt các thành phần để sinh sản ra hồng cầu và huyết sắc tố như sắt, vitamin B12, B6, B2, acid folic. Nguyên nhân là tất cả các bộ phân cơ thể giảm hấp thu hoặc tăng tin dùng, tăng thải trừ các chất này. Một số bệnh gây thiếu máu: giun móc, trĩ, quý cô rong kinh, bầu bí, sau đẻ và nuôi con bú…

Thiếu máu do sự phá hủy tế bào hồng cầu

Xảy ra khi các tế bào hồng cầu bị phá hủy sớm (bình thường chu kỳ sống của tế bào hồng cầu là 120 ngày) và tủy xương không thểsản xuất các tế bào máu mới đáp ứng kịp nhu cầu của các bộ phân các bộ phân cơ thể. Nguyên nhân: một số bệnh truyền nhiễm, một số kháng sinh hoặc dược phẩm khác có cách hay nhất đưa đến bệnh này.

Thiếu máu do tan máu miễn dịch: hệ miễn dịch nhận dạng nhầm các tế bào hồng cầu là một số thành phần từ bên ngoài vào và phá hủy chúng. Ngoài ra còn có phương pháp do khiếm khuyết di truyền ở các tế bào hồng cầu như: bệnh hồng cầu hình liềm, bệnh do thiếu men Glucose-6-phosphate dehydrogenase (G6PD). Hai bệnh này hay gặp ở châu Phi, Địa Trung Hải, Ấn Độ…

 Thiếu máu do mất máu

Do bị chấn thương, phẫu thuật hay các vấn đề trong khả năng đông máu. Chị em phái yếu nếu bị kinh nguyệt nhiều hoặc làm cho dài thêm (rong kinh), bệnh trĩ, mất máu nhiều khi sinh nở, sảy thai, xuất huyết tiêu hóa… cũng có cách thức gây thiếu máu. Nên truyền máu bồi bổ khi có chỉ định.

Thiếu máu do thiếu sắt

Đây là nguồn gốc thường gặp nhất. Sắt là yếu tố quan trọng để sản sinh hemoglobin tạo hồng cầu. Thiếu máu do thiếu sắt có cách ảnh hưởng tới trẻ ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp nhất ở trẻ  dưới 2 tuổi. Thiếu nữ trong tuổi dậy thì cũng có nguy cơ cao mắc bệnh thiếu máu do kinh nguyệt mất máu hàng tháng đòi hỏi tăng lượng sắt tiêu thụ nên bổ xung trong chế độ ăn hàng ngày. Trong cơ thể của một người trưởng thành có chừng 3.500mg sắt, lượng sắt đó rất quan trọng và ảnh hưởng đến mọi mặt sinh lý của bạn. Sắt có nhiều nhất trong tế bào hồng cầu. Máu có có trách nhiệm đem một số những chất dinh dưỡng quý và oxy đến các cơ quan của hầu hết các bộ phân cơ thể, nếu máu không đến được hoặc đến không đủ cơ quan, bộ phận nào thì cơ quan, bộ phận đó sẽ bị ảnh hưởng, làm việc  kém có kết quả tốt ngay, đặc biệt bộ não của con người rất cần nhiều dinh dưỡng và oxy để hoạt động. Việc thiếu hụt sắt không chỉ ảnh hưởng đến sự tạo máu mà còn làm thay đổi có có nhiệm vụ của một số enzym quan trọng trong cơ thể. Sở dĩ máu vận chuyển được oxy là nhờ các hồng cầu, tất cả các bộ phân cơ thể cần có sắt để tạo các hồng cầu. Nếu thiếu sắt, các hồng cầu sẽ nhỏ hơn bình thường, làm việc kém, số lượng hồng cầu cũng kém đi và khi đó ta gọi bệnh nhân là bị thiếu máu. Biểu hiện lâm sàng của thiếu máu do thiếu sắt là: các bộ phân các bộ phân cơ thể yếu, mệt mỏi, xanh xao thậm chí lòng bàn tay, bàn chân vàng bệch…

Các viên uống chữa thiếu máu

Sắt

Bổ sung cho phái yếu hàng ngày 15mg chất sắt, nam giới chỉ cần 10mg/ngày. Phụ nữ mang thai cần bồi chất dinh dưỡng sắt nhiều hơn so với bình thường vì chất sắt cần thiết cho các bộ phân toàn bộ cơ thể người mẹ, tốt cho sự phát triển của cơ và các tế bào hồng cầu của bào thai. Chị em nên dùng cung cấp viên vitamin có chứa chất sắt để thay thế lượng sắt bị mất đi trong thời kỳ kinh nguyệt, trước và sau khi sinh con hoặc trong trường hợp bị mất máu nhiều. Trên thị trưòng có bán nhiều dạng viên sắt mà thành phần là sắt sunfat, sắt oxalat, sắt gluconat… Ta nên dùng đường uống các chế phẩm chứa sắt khi no để tránh kích thích đường tiêu hóa. Chú ý liều lượng phải theo đúng chỉ định của bác sĩ vì quá liều sẽ bất lợi.

Có thể ngăn ngừa và chữa trị thiếu máu do thiếu sắt bằng cách ăn nhiều thức ăn giàu chất sắt như: gan, tim, trứng, giá đậu, hoa quả, bông cải xanh…

Vitamin B12

Đóng vai trò chính quan trọng trong quá trình chuyển hóa của tế bào đặc biệt là sự nhân lên của DNA. Nguồn vitamin B12 được đưa vào trong cơ thể chủ yếu qua thức ăn. Những thức ăn giàu vitamin B12 như thịt, cá, trứng, gan… Tình trạng thiếu hụt vitamin B12 thường gặp ở những người bị rối loạn tiêu hóa, bệnh dạ dày… Người bị thiếu máu do thiếu vitamin B12 nên được chữa trị bằng tiêm bắp vitamin B12 theo chỉ định của bác sĩ.

Acid folic

Đây là tác nhân quan trọng trong quá trình tạo máu. Hàng ngày, nhu cầu người lớn cần 25-50mcg acid folic.Thức ăn từ rau xanh, thịt, trứng, gan, men bia là nguồn bồi dưỡng chủ yếu chất này.

Ngoài ra những nguyên tố vi lượng khác cũng cần cho sự tạo máu như vitamin B6, vitamin B2 cũng làm tăng sinh số lượng hồng cầu và huyết sắc tố trong máu.

Thuốc chữa thiếu máu có nhiều loại đang có trên thị trường nhưng khi dùng nên có sự chỉ định của bác sĩ, nên tuân thủ đúng tránh hiện tượng tự đi mua về dùng theo sự mách bảo của người này hay người khác. Tốt nhất là phòng bệnh hơn chữa bệnh bằng cách bồi bổ bằng chế độ ăn hợp lý, có đầy đủ dinh dưỡng, các vitamin và các yếu tố vi lượng đối với các bộ phân toàn bộ cơ thể.

BSCKII. Hoàng Hải Yến

0 nhận xét:

Đăng nhận xét